المقداد السيوري (مترجم: بخشايشى)
57
كنز العرفان في فقه القرآن (فارسى)
كه فرمود : غبيرايى كه رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) از آن منع فرمودند ، فقّاع ( آب جو ) است . و از طريق علماى شيعه از سليم بن جعفر نقل شده است : گفته است به امام رضا ( عليه السّلام ) گفتم ، راجع به نوشيدن آب جو چه مىفرماييد ؟ در جواب فرمود : آب جو ، شراب نامعلوم است . « 3 » از وشّاء نقل شده است كه گفت : نامهاى به امام رضا ( عليه السّلام ) نوشتم و از آب جو سؤال كردم . در جواب فرمود : آب جو حرام است و شراب مىباشد . « 4 » و از امام رضا ( عليه السّلام ) نقل شده است كه فرمود : آب جو شراب است و مردم آن را كوچك مىشمارند . « 5 » اين جنيد كه از علماى شيعه مىباشد ، فرموده است : حرام بودن آب جو ، به خاطر صداى مخصوص آن قبل از جوش آمدن و تغيير رنگ ظرف آن در صورت تكرار جوشاندن ، مىباشد . در آيهء مباركهء مورد بحث ، مطالب قابل توجّهى است كه بحث و بررسى آن در باب « أشربه و أطعمه » خواهد بود . [ 11 ] يازدهمين آيه : آيهء يازدهم : « وَ ثِيابَكَ فَطَهِّرْ وَ الرُّجْزَ فَاهْجُرْ » ؛ « 1 » « لباست را پاكيزه كن و از پليدى بپرهيز » . اكثر علماى شيعه معتقدند كه مقصود ، پاكيزگى از نجاستها است . و بعضىها گفتهاند : « لباست را كوتاه كن » ؛ به دليل آنكه لباس كوتاه از آلودگى و ضايع شدن دور تر و محفوظتر مىباشد و ثانيا به خاطر از بين رفتن عادات زشت عرب است كه دامان لباس را بلند درست مىكردند ، به گونهاى كه روى زمين كشيده مىشد ، بعضىها گفتهاند ، منظور از طهارت لباس ، اين است كه نفس و روح و جانت را از آلودگىها و زشتىها ، پاك كن . آنچنان اهل لسان مىگويند ؛ « فلان طاهر نقىّ ، الجيب » ؛ « فلانى پاكيزه دامن و پاك دل است » ، يعنى مقصود از طهارت ، لباس ، پاكيزگى دل ، باطن و جان است . و از جملهء آن موارد ، سخن عنتره شاعر عرب مىباشد : « با نيزه سخت و تيز لباس او را پاره كردم . شخص بزرگوار از قرار گرفتن بر بالاى نيزه محروم نيست » . به طور كنايه از چيزى كه پوشانندهء بدن انسان مىباشد ، به « لباس » تعبير آورده شده است و آن چيز عبارت است از كامل نمودن نيروى عملى و پوشاندن آن تمام اعمال و رفتار انسانى را . در آيه چند حكم قابل توجّه و يادآورى مىباشد :
--> ( 1 ) . مدثر ، 4 و 5 . ( 3 ) . وسائل ، ب 28 ، ابواب اطعمه و اشربه . ( 4 ) . وسائل ، ب 27 ، اطعمه و اشربه . ( 5 ) . مدرك فوق .